Na pierwszy rzut oka samotność wydaje się kwestią osobistą. Tymczasem badania pokazują, że brak bliskich relacji wpływa na nasze zdrowie fizyczne i psychiczne.
Osoby żyjące w izolacji częściej chorują na serce, są bardziej narażone na depresję, a nawet żyją krócej niż ich bardziej towarzyscy rówieśnicy.
Eksperci podkreślają, że problem narasta. Społeczeństwa się starzeją, ludzie częściej mieszkają sami, a tradycyjne więzi rodzinne słabną.
W miastach jedna na trzy osoby żyje samotnie. W krajach skandynawskich i Japonii odsetek ten jest jeszcze wyższy.
Samotność dotyka nie tylko seniorów. Coraz więcej młodych ludzi czuje się osamotnionych, mimo że są aktywni online i mają setki znajomych w mediach społecznościowych. To paradoks naszych czasów – im więcej wirtualnych kontaktów, tym większe poczucie izolacji.
Dlaczego więc rządy krajów, gdzie problem jest największy zaczynają działać?
Po pierwsze dlatego, że samotność kosztuje systemy zdrowotne miliardy dolarów rocznie. Leczenie chorób z nią związanych generuje ogromne wydatki. Coraz więcej krajów analizuje te koszty i dochodzi do wniosku, że zapobieganie jest tańsze niż leczenie.
Po drugie samotność wpływa na produktywność społeczeństwa. Osoby, które czują się odrzucone lub niezrozumiane, częściej mają problemy w pracy, częściej chorują i rzadziej angażują się w działania społeczne. To realne straty dla gospodarki i życia społecznego.
W odpowiedzi na te wyzwania niektóre rządy zaczęły wprowadzać programy przeciwdziałania samotności. W Wielkiej Brytanii powołano specjalnego ministra ds. samotności. Jego zadaniem jest koordynowanie działań na rzecz wzmacniania więzi międzyludzkich.
To sygnał, że problem coraz częściej postrzegany jest jako kwestia publiczna, a nie prywatna. Inne państwa stawiają na wsparcie społeczności lokalnych.
Organizowane są spotkania, kluby seniora, grupy wsparcia czy programy wolontariatu. To miejsca, gdzie ludzie mogą nawiązać nowe relacje i poczuć się częścią większej całości.
Psychologowie przypominają, że ludzie są istotami społecznymi. Nasze mózgi zostały zaprogramowane do tworzenia więzi. Kiedy ich brakuje, cierpimy tak, jakbyśmy byli chorzy.
Dlatego samotność ma realny wpływ na zdrowie, a nie tylko na samopoczucie.
Warto zauważyć, że w Biblii wiele postaci biblijnych, na przykład apostoł Paweł, żyło samotnie wypełniając swoje powołanie. Samotność może być też postrzegana jako cenny czas na duchowy rozwój i refleksję, co jest ważnym aspektem życia duchowego.
