Od pralni do globalnego imperium spożywczego
Droga Farii do zdominowania światowego rynku białka zwierzęcego wcale nie zaczęła się w rolnictwie. Jako nastolatek sprzedawał lody na plaży, a swój pierwszy wielki kapitał zbił na sieci pralni przemysłowych, które w 2017 roku sprzedał za 1,3 miliarda reali brazylijskich.
Zgromadzone miliony zainwestował w założoną w 2006 roku spółkę Granja Faria, która szybko zdominowała brazylijski rynek, osiągając na nim około 10% udziału.
Zamiast traktować jajo jako tani, pospolity towar, brazylijski wizjoner zaczął budować zintegrowany łańcuch dostaw.
Dziś korporacja kontroluje wszystko: od genetyki ptaków i produkcji pasz, po pakowanie, zaawansowaną logistykę, a nawet wytwarzanie nawozów.
Prawdziwy przełom w kształtowaniu globalnego rynku nastąpił w 2018 roku, gdy powołał do życia zarejestrowany w Luksemburgu holding Global Eggs, by rozpocząć bezprecedensową, światową ekspansję.
Agrobiznes pożera małe farmy
Jak buduje się kontrolę nad żywnością na globalną skalę? Przede wszystkim poprzez bezlitosne przejmowanie mniejszych, często rodzinnych lub regionalnych przedsiębiorstw.
Global Eggs rośnie w siłę, systematycznie wykupując lokalne farmy, które nie są w stanie konkurować z korporacyjną machiną lub borykają się z wewnętrznymi problemami.
Doskonałym przykładem jest przejęcie w Hiszpanii tradycyjnej farmy Granja Legaria (350 tys. ptaków), która miała kłopoty z sukcesją, czy brazylijskiej spółki Granja Tamago.
Zamiast ryzykować tworzenie jednej, wielkiej, obcej dla lokalnego klienta marki, korporacja często przejmuje i utrzymuje w swoim portfolio brandy regionalne.
Daje to konsumentom złudzenie wyboru i wspierania lokalnego rolnictwa, podczas gdy zyski wędrują do jednego, centralnego holdingu.
Przejęcia dziesiątek mniejszych podmiotów, takich jak BL Ovos czy Pearl Valley Farms w Illinois, pozwalają korporacji na błyskawiczne skalowanie działalności i dominację nad całymi regionami.
Miliardy dolarów i nowa mapa żywności
Apetyt gigantów agrobiznesu nie kończy się na lokalnych podwórkach. Aby przejąć pełną kontrolę nad globalnym łańcuchem dostaw, Global Eggs brutalnie wkroczyło do Europy, wykupując drugiego co do wielkości hiszpańskiego producenta, grupę Hevo, za 120 milionów euro.
Jednak to uderzenie w rynek Stanów Zjednoczonych uświadomiło opinii publicznej rzeczywistą skalę tej spożywczej globalizacji. Brazylijski holding wydał gigantyczne 1,1 miliarda dolarów na zakup Hillandale Farms – amerykańskiego potentata dysponującego stadem 20 milionów ptaków i dostarczającego na rynek 38 milionów tuzinów jaj miesięcznie.
Po tej transakcji, napędzanej dodatkowo przez kryzysy takie jak ptasia grypa dziesiątkująca lokalne rynki, Global Eggs stało się globalną potęgą.
Spółka jest dziś wyceniana na około 8 miliardów dolarów i pozyskała potężne finansowanie w wysokości do 1 miliarda dolarów od amerykańskiego funduszu Warburg Pincus.
Zarządzając stadem liczącym ponad 45 milionów ptaków na trzech kontynentach, korporacja zapowiada produkcję przekraczającą 15 miliardów jaj rocznie do 2026 roku.
Kto ostatecznie kontroluje nasz talerz?
Historia „Króla Jaj” to fascynujący, wręcz filmowy reportaż o globalnym sukcesie biznesowym, ale stanowi zarazem niezwykle istotny dzwonek alarmowy.
Szeroka globalizacja rynku spożywczego sprawia, że tak strategiczny sektor, jakim jest produkcja naszej codziennej żywności, ulega drastycznej centralizacji i konsolidacji w rękach wąskiej grupy miliarderów.
Gdy nieliczne holdingi przejmują tysiące niegdyś niezależnych farm, zyskują niepodzielną władzę nad podażą, dyktując warunki i kreując światowe ceny pożywienia.
Pełna integracja pionowa oznacza, że korporacje te nie są już po prostu organizacjami zrzeszającymi rolników – stają się absolutnymi właścicielami całych systemów żywnościowych na świecie.
W bezlitosnym świecie nowoczesnego agrobiznesu jajo na miękko dawno przestało być produktem natury z wiejskiego kurnika, stając się wysoce zyskownym aktywem w portfolio wielonarodowych inwestorów.
